Inwalidztwo a seks

Jeszcze parę lat temu trudno było dostrzec osobę niepełnosprawną na ulicy. Pojawiające się udogodnienia, a także zmiana mentalności sprawiły, że ludziom o ograniczonych możliwościach łatwiej jest poruszać się po mieście i pokonywać izolację.W krajach zachodnich osoby niepełnosprawne ruchowo od dzieciństwa mają odpowiednio dostosowaną edukację seksualną, a ludzie po wypadkach jeszcze w szpitalu są informowane o ograniczeniach, ale także możliwościach w tym zakresie. Możliwości takie istnieją nawet w przypadku znacznego stopnia niepełnosprawności. Zmieniło się wiele, ale nie wszystko. Nadal trudno patrzeć na kobietę czy mężczyznę poruszających się na wózku, o kulach czy z jakąś inną niepełnosprawnością jako na osobę seksualną. A przecież osoby niepełnosprawne także mają potrzeby seksualne i prawo do ich realizacji.

Niepełnosprawny mężczyzna z partnerką

Niepełnosprawni od urodzenia

Przyzwyczailiśmy się, że osoba na wózku jest aseksualna – najczęściej w bezkształtnym ubraniu, bez makijażu, wizualnie zaniedbana. Do tej pory wielu rodziców dzieci kalekich, niezależnie od płci, ubiera je wyłącznie w dresy. Pierwszym powodem jest oczywiście wygoda. Dziewczynkę w sukience trzeba na przykład przebrać przed rehabilitacją.

Drugi powód jest mniej oczywisty. Opiekunowie często obawiają się, że pozwalając na ubrania podkreślające płeć dziecka narazi się je na zawód miłosny czy wykorzystanie. Robią to absolutnie w dobrej wierze, nie pamiętając niestety, że nie będą w stanie zawsze chronić dziecka. Zakochanie, pożądanie, seks są normalnymi elementami życia.

Osoba, która w wieku kilkunastu lat nie umawiała się na randki, będzie bardziej spragniona uczuć i paradoksalnie bardziej łatwowierna. Doświadczenia romantyczne są niezbędne by móc się rozwijać, ale także by  w przyszłości być świadomym swoich potrzeb i nie dać się skrzywdzić.

Niepełnosprawni od wypadku

Utrata choć części swojej sprawności wywołuje najczęściej ogromny kryzys wymagający przewartościowania dotychczasowego życia. Człowiek po wypadku może być aktywny zawodowo i społecznie, zainteresowany seksem i dążeniem do samorealizacji. Może także być zrezygnowany, poddać się, stać się pasywny, narzekający i apatyczny. Taka postawa jednak praktycznie przekreśla aktywność seksualną. Seks wpływa na jakość życia, ale także jakość życia wpływa na seks.

Atrakcyjność

Spora grupa osób niepełnosprawnych ruchowo ma trudności ze znalezieniem partnera. Trudności te wynikają z kilku powodów:

-   braku społecznego postrzegania w osobie niepełnosprawnej kobiety lub mężczyzny,
-   panującego mitu mówiącego o poświęcaniu się osoby pełnosprawnej związanej z niepełnosprawną,
-   braku akceptacji siebie i swojego stanu,
-   izolowania się od innych.

Postrzeganie społeczne powoli zmienia się choćby dzięki Monice Kuszyńskiej, byłej wokalistce zespołu Varius Manx, która od wypadku samochodowego w 2006 roku jest sparaliżowana od pasa w dół. Udowadnia ona, że kobieta na wózku może być naprawdę seksowna.


Nastawienie do niepełnosprawności ewidentnie wymaga edukacji społecznej i nie jest procesem krótkotrwałym. Natomiast izolacja społeczna i akceptacja siebie jest czymś, co osoba z niepełnosprawnością może zrobić sama dla siebie, a przez to także wpłynąć na to, jak jest widziana przez innych.

Płodność i antykoncepcja

Niepełnosprawność ruchowa może, ale nie musi wpłynąć na płodność. Dla par, gdzie choć jedna strona nie jest całkowicie sprawna, antykoncepcja musi być specjalnie dobrana do potrzeb. Siedzący tryb życia oraz ograniczona możliwość ruchu zwiększają ryzyko niektórych chorób. W związku z tym typowe tabletki hormonalne nie są polecane kobietom. Ze względu na brak czy ograniczone czucie odradzane są także wkładki wewnątrzmaciczne.

U mężczyzn mogą pojawiać się zaburzenia erekcji i wytrysku co może utrudniać używanie prezerwatyw. Nie oznacza to jednak, że nie ma żadnej metody antykoncepcyjnej dla tej grupy odbiorców. Część kobiet może stosować plastry hormonalne, tabletki jednoskładnikowe (tak zwane minipigułki). Pod odpowiednią opieką lekarza, stosowanie antykoncepcji jest absolutnie możliwe.

Seksualność

Seksualność ludzi sprawnych i niesprawnych ruchowo jest generalnie taka sama. Jedynie niektóre pozycje seksualne są niemożliwe bez odpowiedniej pomocy, na przykład  specjalnych uchwytów czy uprzęży umożliwiających samodzielne zmienianie pozycji w łóżku.

Ciekawostką jest, że osoby, które mają trudności z poruszaniem się, mogą mieć sfery erogenne gdzie indziej niż osoby sprawne. Dla wielu osób po wypadkach piersi, szyja, czoło, a szczególnie plecy wzdłuż kręgosłupa, stają się miejscami bardzo wrażliwymi na dotyk.

Terapia, leczenie, pomoc

Podstawą seksualnej rehabilitacji jest dobra, rzetelna informacja dotycząca nie tylko ograniczeń, ale i możliwości oraz sposobów na poradzenie sobie z trudnościami. Czasem sama wiedza o tym, gdzie szukać pomocy  daje nadzieję i siłę do zmierzenia się z rzeczywistością.

Osobom, które czują się gorsze z powodu swoich ograniczeń ruchowych, polecana jest psychoterapia w kierunku zaakceptowania siebie i swojej niepełnosprawności, a także seksualności. Uwierzenie w siebie i swoje atuty stanowi solidne fundamenty do odzyskania własnego życia dla siebie.

Spora grupa ludzi niepełnosprawnych odcina się od innych, zamyka w czterech ścianach. Takim osobom bardzo przydatny jest trening umiejętności społecznych. W bezpiecznych warunkach, z terapeutą mogą nauczyć się czy przypomnieć sobie jak czuć się komfortowo z innymi, jak zacząć rozmowę lub rozwiązać konflikt.

Oprócz emocjonalnego zadbania o siebie warto dołączyć także kwestie fizjologiczne. Dzięki rehabilitacji i fizjoterapii, można wzmocnić części ciała zaangażowane podczas seksu. Można także ograniczyć elementy przeszkadzające we współżyciu na przykład spastyczność. Przy trudnościach seksuologicznych takich jak zaburzenia erekcji czy wytrysku pomocne są także leki.

Niepełnosprawność ruchowa w pewnym stopniu utrudnia, ale nie uniemożliwia cieszenia się z seksu. Edukacja seksualna, rehabilitacja, psychoterapia i właściwa opieka medyczna – dzięki tym elementom można odzyskać radość i satysfakcję ze swojej seksualności. Ważne jest, aby się nie poddawać z powodu pierwszych niepowodzeń.


Tekst: Marta Kołacka - seksuolog, psycholog
Źródło: MilionKobiet.pl

Dodał(a): Marcelina Romańska , Wtorek 10.01.2012 (aktualizacja: 2012-01-10)
Ocena:

Dodaj komentarz

Wszystkie komentarze

Awatar
Zaloguj się lub zarejestruj jeśli chcesz dodać komentarz.

Zobacz również

×